Adenotomia – zabieg usunięcia przerośniętego migdałka gardłowego

Adenotomia to zabieg laryngologiczny polegający na usunięciu tzw. trzeciego migdałka, czyli migdałka gardłowego, zlokalizowanego w tylnej części jamy nosowo-gardłowej. Wskazaniem do jego usunięcia jest zazwyczaj przerost migdałka gardłowego, który może prowadzić do licznych dolegliwości – zarówno ze strony dróg oddechowych, jak i ucha środkowego. Zabieg jest powszechnie wykonywany u dzieci, a jego celem jest poprawa komfortu oddychania, snu, słuchu i rozwoju mowy.

Wskazania do zabiegu adenotomii

Decyzja o przeprowadzeniu zabiegu zapada po ocenie laryngologicznej i przeanalizowaniu objawów dziecka. Do najczęstszych wskazań należą:

• nawracające zapalenia ucha środkowego i/lub zatok przynosowych,
• niedosłuch przewodzeniowy spowodowany gromadzeniem płynu w jamie bębenkowej,
• przewlekłe zaburzenia oddychania przez nos, chrapanie, bezdechy senne,
• upośledzenie słuchu, zaburzenia mowy i koncentracji,
• przerost migdałka gardłowego widoczny w badaniach,
• częste infekcje dróg oddechowych i nawracające infekcje górnych dróg oddechowych,
• ryzyko powikłań, takich jak zmiany w strukturze szczęki i żuchwy (np. wady zgryzu),
• przewlekłe problemy z jamą ustną (np. bólem gardła lub trudnościami w połykaniu).

Przebieg kwalifikacji do zabiegu

Zabieg adenotomii jest poprzedzony pełną diagnostyką laryngologiczną. Specjalista ocenia:

• wielkość migdałka gardłowego i jego przerost,
• drożność dróg oddechowych,
• obecność płynu za błoną bębenkową,
• wpływ migdałka na funkcjonowanie ucha środkowego,
• ogólny stan zdrowia dziecka.

Dodatkowo może zostać wykonane oznaczenie grupy krwi, badania laboratoryjne oraz wywiad dotyczący ewentualnych alergii i przebytych chorób. Zabieg poprzedza konsultacja anestezjologiczna.

Jak wygląda zabieg adenotomii?

Zabieg odbywa się najczęściej w znieczuleniu ogólnym i trwa około 20–30 minut. Adenotomię przeprowadza się w warunkach chirurgii jednego dnia, co oznacza, że dziecko może opuścić szpital jeszcze tego samego dnia.

Do usunięcia migdałka gardłowego stosuje się różne metody:

• metoda klasyczna – z użyciem narzędzi chirurgicznych,
• metoda endoskopowa – z wykorzystaniem kamery, pozwala na precyzyjne usunięcie migdałka.

Wybór techniki zależy od wskazań lekarskich, personelu medycznego, wieku dziecka oraz dostępnego sprzętu.

Sala operacyjna i opieka po zabiegu

Zabieg wykonywany jest w sali operacyjnej, a bezpośrednio po nim dziecko przebywa pod obserwacją w sali pooperacyjnej. Monitoruje się tętno, temperaturę i stan ogólny pacjenta.

Rodzice otrzymują szczegółowe zalecenia dotyczące:

• ograniczenia wysiłku fizycznego przez 7–14 dni,
• unikania spożywania gorących i drażniących pokarmów i napojów, które mogłyby podrażnić gardło,
• ograniczenia kontaktów z osobami chorymi – by zmniejszyć ryzyko infekcji,
• dbania o nawodnienie i dietę miękką przez kilka dni po zabiegu.

Możliwe objawy po zabiegu

Po adenotomii mogą wystąpić krótkotrwałe dolegliwości:

• ból gardła lub uczucie drapania,
• niewielkie krwawienie z nosa lub gardła,
• przejściowa podwyższona temperatura ciała,
• zmiany w głosie (nosowe brzmienie) – ustępują samoistnie,
• stres związany z zabiegiem – naturalny u dzieci, zwykle łagodzony obecnością rodzica.

Efekty zabiegu adenotomii

Usunięcie przerośniętego migdałka gardłowego przynosi wiele korzyści:

• poprawa słuchu – dzięki lepszemu drenażowi ucha środkowego,
• zmniejszenie liczby infekcji,
• ustąpienie chrapania i bezdechów sennych,
• poprawa jakości snu dziecka,
• lepsza koncentracja, rozwój mowy i ogólne samopoczucie.

W wielu przypadkach zabieg zapobiega dalszemu rozwojowi choroby oraz konieczności stosowania antybiotyków w przyszłości.

Czy adenotomia to bezpieczny zabieg?

Tak – adenotomia to zabieg rutynowy, bezpieczny i krótkotrwały. Niesie ze sobą niewielkie ryzyko powikłań. Możliwe, choć rzadkie, komplikacje to:

• nadmierne krwawienie,
• przejściowa niedrożność nosa,
• ryzyko infekcji w miejscu operowanym.

Dlatego tak ważne jest przestrzeganie zaleceń lekarskich i obserwacja dziecka po powrocie do domu.

Po jakim czasie dziecko wraca do pełnej aktywności?

Zazwyczaj po 7–10 dniach dziecko może wrócić do przedszkola lub szkoły, a po około 2 tygodniach – do pełnej aktywności fizycznej. W tym czasie zalecane jest unikanie basenów, długiego mówienia, krzyku oraz kontaktu z dużymi skupiskami ludzi.

Jakość snu, wydolność oddechowa i ogólne samopoczucie dziecka zwykle poprawiają się już w ciągu pierwszych dni po zabiegu.

Masz pytania? Skonsultuj się z naszym specjalistą laryngologiem – wspólnie zdecydujecie, czy zabieg adenotomii będzie najlepszym rozwiązaniem dla Twojego dziecka.

O usunięciu migdałka gardłowego opowiada dr Kamil Wietecha